• شنبه ۲۴ تیر ماه، ۱۳۹۶ - ۱۲:۴۶
  • دسته بندی : اقتصادی
  • کد خبر : 964-16474-5
  • خبرنگار : 17033
  • منبع خبر : ----

/یادداشت/

برجام، دو سال پس از انجام

دو سال از اجرايی شدن توافقات هسته‌ای و فرجام برجام گذشت؛ قرار بود با رفع تحریم‌ها فشار از روی گلوی ایران برداشته شود تا اقتصاد و به تبع آن مردم، بتوانند نفس بکشند و برای آینده ایران در پسابرجام برنامه‌ریزی کنند اما آنچه در این دو سال اتفاق افتاد شاید اندکی با آینده‌ای که برای اقتصاد کشور در پسابرجام متصور می‌شد، متفاوت بود؛ هرچند اتفاقات بزرگی در این دوره رقم خورد که نمی‌توان از آن‌ها به سادگی عبور کرد، شاه بیت این تلاش‌ها در پسابرجام تک رقمی شدن نرخ تورم است که پس از حدود 25 سال در کشور اتفاق افتاد.

به گزارش خبرنگار ایسنا - منطقه خوزستان، خروج از رکود اقتصادی، حضور در بازارهای جهانی، جذب سرمایه‌های خارجی و استفاده از تکنولوژی روز دنیا برای توسعه شاخص‌های اقتصادی کشور و ایجاد اشتغال، چشم‌اندازهای کلان تحقق برجام در اقتصاد کشور بودند. اکنون پس از گذشت دو سال از برجام و اجرای توافقات هسته‌ای، شاهد تحرکات خوبی در شاخص‌های اقتصادی به خصوص بحث کاهش نرخ تورم، گشایش ال سی توسط بانک‌های داخلی، حضور هیات‌های سرمایه‌گذار خارجی در کشور، قراردادهای نفتی عظیم، تقویت ناوگان هواپیمایی کشور و ... هستیم اما آنچه نیاز است تا برجام را برای مردم به فرشته‌ای نجات‌دهنده تبدیل کند، تداوم اقدامات در این زمینه و همچنین لمس آن در زندگی روزمره مردم است.

اکنون دو سال از برجام می‌گذرد و آنچه شاهد آن هستیم اتفاقات مثبتی است که در بسیاری از زمینه‌ها در حال وقوع است. در روزهای ابتدایی این توافقات بسیاری از دارایی‌های ایران که بابت فروش نفت، در بانک‌های بین‌المللی بلوکه شده بود، به ایران بازگشت داده شد. لغو تحریم‌های نفتی و امکان مجدد صادرات نفت به کشورهای مختلف یکی دیگر از اثرات مثبتی است که با اجرای برجام شاهد آن هستیم. در روزهای ابتدایی این توافقات، بسیاری آن را چاقویی دولبه برای کشور می‌دانستند اما اکنون پس از گذشت دو سال از این توافق، شاهد جهش‌های مثبتی در زمینه‌های اقتصادی و روابط بین‌المللی با کشورهای جهان هستیم که این مساله خود زمینه را برای پیشرفت و توسعه کشور به خوبی فراهم می‌کند.

یکی دیگر از دستاوردهای مهم برجام در حوزه حمل و نقل هوایی رقم خورد. فرسوده بودن ناوگان حمل و نقل هوایی ایران در چارچوب تحریم‌های بین‌المللی باعث شده بود تا در این سال‌ها، شرایطی به وجود آید که بارها  شاهد از دست دادن هموطنانمان در سوانح هوایی باشیم. با آغاز روند اجرایی شدن برجام موضوع نوسازی ناوگان حمل و نقل هوایی در دستورکار دولت قرار گرفت و در این راستا با توافقات انجام گرفته، شاهد اضافه شدن هواپیماهای جدید به ناوگان هواپیمایی کشور هستیم.

پیش از انجام توافقات هسته‌ای به دلیل عدم ثبات و امنیت در اقتصاد کشور، بسیاری از سرمایه‌گذاران حاضر به سرمایه‌گذاری در کشور نبودند. همچنین برخی از تجار نیز نسبت به واردات محصولات مورد نیاز به دلیل عدم ثبات در اقتصاد و نرخ ارز، اقدام نمی‌کردند. بازگشت امنیت و ثبات به اقتصاد کشور یکی دیگر از مهم‌ترین مقوله‌هایی بود که باید در دوران پسابرجام اتفاق می‌افتاد زیرا هنگامی که ثبات و امنیت در اقتصاد یک کشور وجود داشته باشد سرمایه‌گذاران در بخش‌های مختلف رغبت پیدا می‌کنند تا به سرمایه‌گذاری بپردازند و خیالشان از بابت پولی که سرمایه‌گذاری کرده‌اند راحت باشد. اکنون با شرایطی که در پسابرجام در کشور به وجود آمده، شاهد ثبات نسبی نرخ ارز در کشور هستیم و این مساله باعث شده تا تجار و سرمایه‌گذاران با اطمینان خاطر بیشتری نسبت به فعالیت‌های اقتصادی اقدام کنند.

در آغاز توافقات، بسیاری از مسئولان پساتحریم را سکوی موفیقت استان‌هایی می‌د‌انستند که دارای ظرفیت‌های فراوان در زمینه‌های مختلف هستند. امروز، پس از گذشت دو سال از این صحبت‌ها و در حالی که در دوران پسابرجام قرار داریم استان توانمندی مانند خوزستان که ظرفیت‌های بسیاری در زمینه‌های نفت، گاز، پتروشیمی، کشاورزی، صنعت و ... دارد از شاخص‌های اقتصادی نامناسبی برخوردار است. نرخ بالای بیکاری در خوزستان، رکود فراوان در صنایع تولیدی، تورم بالا و وجود ظرفیت‌های خالی در زمینه‌های مختلف استان، نشان‌دهنده آن است که با گذشت دو سال از اجرای برجام هنوز مردم آن‌طور که باید نتوانسته‌اند آن را به صورت ملموس در زندگی خود احساس کنند.

فضای باز سیاسی و حذف تحریم‌ها امکان حضور سرمایه‌گذاران و سرمایه‌های خارجی در کشور را به وجود آورد، این اتفاق پس از اجرای برجام صورت گرفت و بسیاری از کشورها به ایران سفر کردند تا به نوعی از این شرایط به وجود آمده استفاده کنند و بتوانند روابط مناسبی را میان کشور خود و ایران به وجود آورند، به تبع آن نیز استان خوزستان که دارای پتانسیل‌های فراوانی در حوزه‌های مختلف بود از این سفرها بی‌بهره نماند و کشورهای متعددی به استان سفر کردند تا به نوعی از این ظرفیت استفاده کنند. سفرهای فراوان کشورهای مختلف به استان خوزستان در روزهای پس از توافقات، چراغی را در دل مسئولان و مردم روشن کرد که روزهای بسیار خوبی در راه است و مردم می‌توانند از شرایط به وجودآمده ابراز رضایت کنند.

اکنون پس از گذشت دوسال از برجام، مردم خوزستان به دنبال نتیجه و اثری مثبت از سفرهای پر سروصدای هیات‌های تجاری و اقتصادی به استان خود هستند. خروج صنایع از رکود، اشتغال جوانان و فراهم کردن شرایطی برای صادرات محصولات تولیدشده در بخش کشاورزی استان از جمله خواسته‌های مردم خوزستان است که شرایط برای حل آن‌ها در پسابرجام فراهم بود اما مشکلاتی از جمله تحریم‌های داخلی، بروکراسی‌های اداری و تنگ‌نظری بخشی از مسئولان باعث شد تا شرایط آن‌گونه که باید رقم نخورد و استان به اندازه کافی از پتانسیل‌های موجود در پسابرجام بهره نبرد.

استفاده از ظرفیت حضور هیات‌های مختلف سیاسی و تجاری به استان‌های توانمندی مانند خوزستان نیازمند فراهم کردن شرایطی است تا زمینه برای حضور سرمایه، دانش و تکنولوژی در کشور فراهم شود. سرمایه‌گذاران و هیات‌های تجاری خارجی به دنبال آن هستند تا نیاز کشور ما را، خود تامین کنند و بازارهای ایران را برای فروش کالاهای خود انتخاب کرده‌اند اما پسابرجام به معنای در اختیار قرار دادن بازارهای داخل برای فروش کالاهای خارجی نیست. در این زمینه باید با استفاده از شرایط، زمینه را برای ورود تکنولوژی و دانش روز به درون کشور مهیا کرد. همچنین می‌توان با بکارگیری توان داخلی و با استفاده از سرمایه‌های خارجی، بخشی از بازارهای کشورهایی که در پسابرجام مجددا روابط خود را با ایران آغاز کرده‌اند، به عنوان مبادی واردات کالای ایران در نظر گرفت.

صنعت نفت شاید به‌عنوان بزرگترین برنده برجام شناخته شود زیرا در پسابرجام مشتریان سابق نفتی ایران که در دوران تحریم، نفت را از کشورهای دیگر خریداری می‌کردند مجددا بازگشتند تا نفت را از ایران بخرند. ورود غول‌های نفتی به ایران در پسابرجام، عقد قراردادهای نفتی با ماهیت‌های جدید و لغو تحریم‌ها در این زمینه شرایط را برای کشور به شکلی رقم زد تا ایران بتواند به فعالیت‌های خود در زمینه‌های مختلف ازجمله صادرات نفت ادامه دهد. همچنین پس از توافقات هسته‌ای، ایران توانست با توان بیشتری در میادین مشترک حضور یابد و بیشتر تمرکز خود را بر روی این حوزه معطوف کند. 

شاید عده‌ای برجام را صرفا یک شعار یا رویاپردازی سیاسی تلقی کنند که برای مدت زمانی کوتاه، امید و انگیزه‌ای در دل صنایع، تولیدکنندگان و مردم ایجاد کرد اما با گذر زمان این امید به خاموشی کشیده شد. شاید آنچه این روزها باعث شده تا برجام آن‌طور که باید بر دل مردم ننشیند، کشمکش‌های سیاسی در درون کشور و بدعهدی‌های کشورهای بیگانه به خصوص آمریکا در عمل به این توافق‌نامه است.

موانع سیاسی و ساختاری فراوانی وجود دارد تا بتوان اثرات برجام را در زندگی مردم مشاهده کرد. تاثیرات رفع تحریم‌ها برای آن‌که در زندگی مردم قابل لمس شود نیازمند زمان است اما اجرایی شدن برجام و رفع تحریم‌ها به صورت واقعی در واقع شرط لازم برای حل مشکلات اقتصادی کشور است، نه شرط کافی. زیرا اقتصاد کشور پس از انقلاب تاکنون از مشکلات ساختاری بسیاری رنج می‌برد که تنها با رفع تحریم‌ها مرتفع نخواهد شد و باید برای حل این مشکلات ساختاری که در اقتصاد کشور وجود دارد به سیاست‌های صحیح اقتصادی روی آورد و از توان متخصصان و نخبگان علمی، اقتصادی و سیاسی کشور در این زمینه بهره برد. همچنین استفاده از ظرفیت‌های بی‌شمار استان‌هایی مانند خوزستان می‌تواند نویددهنده آینده‌ای روشن برای اقتصاد کشور باشد.

یادداشت از: شایان حاجی نجف، خبرنگار ایسنا خوزستان


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: